تاریخچه روستا
روستای دهنه سر شیجان گیلان

تاریخچه روستا


تاریخ گیلان
این مقاله درباره ی تاریخ گیلان است. برای کسب اطلاعات بیشتر کتاب عبدالفتاح فومنی و همچنین کتاب ظهیرالدین مرعشی، تاریخ گیلان و دیلمستان را ببینید.
گیلان منطقه‌ای تاریخی در حدود دلتای رود سفیدرود است که میهن مردم گیل در دوران باستان بود. به ساکنان ایرانی کنونی آن که به زبان گیلکی تکلم می‌کنند گیلک گفته می‌شود.[۱] سرزمین گیلان از نظر داشتن کتاب‌های تاریخی در وضعیت خوبی است و وقایع این خطه از سال ۸۸۰ قمری تاکنون به صورت نسبتاً مشروح و منظمی ثبت شده‌است.[۲] ساکنین این سرزمین خصوصاً دیلمیان تأثیرگذاری زیادی بر تاریخ همسایگانشان و حتی بر خلافت داشتند.[۱]
یافته‌های باستان شناسی در گیلان نشان دهنده وجود تمدن‌هایی سه هزار ساله چون مارلیک و املش است که آثار باستانی خبر از خبرگی سازندگان و ثروتمندی مردمان این سرزمین می‌دهد. تا قرن هفتم پس از میلاد گیلان در حوزه نفوذ امپراطوری‌های پی در پی هخامنشی، سلوکی، پارتی و ساسانی که بر ایران حکم می‌راندند قرار داشت.[۳]
در هجوم عرب‌ها دیلمیان مقاومت شدیدی در برابر اشغالگران عرب نشان دادند و گیلان به اشغال آنان در نیامد. دیلمیان پذیرش اسلام را با مذهب تشیع آغاز کردند و از فرق شیعه، مذهب زیدیه، اولین و پرطرفدارترین آنان در گیلان بود.
گیلان به دو بخش دو سوی سفیدرود به نام‌های بیه پیش و بیه پس تقسیم شده ‌است. مناطق عمده حاکمان خودشان را داشتند که اغلب در حال جنگ با همدیگر بودند اما با هم همکاری می‌کردند تا از نزدیکی به قدرت‌های خارجی دوری کنند. کوه‌های بلند با گذرگاه‌های باریک پرپیچ و خم، جنگل‌های غیرقابل تسخیر، باران‌های فراوان، و اقلیم نامناسب آن، فاتحان قدرتمند را به اعمال خراج قانع می‌کرد و از فکر حمله باز می‌داشت؛ بنابراین گیلان تا زمانی که می‌توانست حکومتی خودمختار بماند، منطقه‌ای مطلوب پناهندگان سیاسی بود. در قرون ۱۵ و ۱۶ میلادی، دو سلسله کیایی و اسحاقوندی بر دو بخش گیلان حکومت می‌کردند که با حمله صفویان برچیده شدند.
در قرن هیجدهم گیلان به مدت دوازده سال توسط روسیه اشغال شد. در قرن نوزدهم افزایش تجارت خارجی و توسعه سریع حمل و نقل در خزر و سیل مسافر و بار در راه ترانزیتی تهران-انزلی گیلان را به مدار اقتصاد نوظهور جهانی و قدرت مرکزی آورد و گیلان با تبدیل شدن به مرکز تماس سیاسی اقتصادی و اجتماعی با غرب در واپسین دهه ‌های قرن نوزده، تبدیل به میدانی برای شماری از جنبش‌های شورشی مهم رادیکال در دوره ۱۹۰۵ تا ۱۹۲۱ تبدیل شد. گیلانیان نقشی اساسی در پیروزی انقلاب مشروطیت و اعاده مشروطیت پس از استبداد صغیر داشتند و با فتح تهران، محمد علی شاه را برکنار کردند. نهضت جنگل گیلان منجر به تأسیس جمهوری شورایی گیلان، به رهبری میرزا کوچک خان جنگلی شد که اولین و تنها حکومت سوسیالیستی در ایران بوده‌است.
امروزه گیلان که یکی از استانهای ایران است، بیش از ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر جمعیت دارد.

معرفی روستای دهنه سر شیجان
روستای دهنه سرشیجان درحدود یکهزار هکتار وسعت دارد که حدود هفصد هکتار آن شالیزار وبقیه خشکی( باغ، صیفی کاری و خانه و محوطه و غیره) میباشد . رودخانه خمام رود که دراین محل به نام شیجان رود شناخته میشود این محله را دو قسمت کرده است . این ده ازشمال به روستای طالب آباد وترب گوده (شانکهای پرده) ، ازجنوب به روستای جیرسر چوکام ومرداب انزلی، ازشرق به روستای شیجان وازغرب به مرداب انزلی وصل است .این روستا (تا ۱۳۹۳) یکصد و بیست سال سابقه دارد وقبل از آن بطورکامل زیر آب بوده که براثر پیشروی رودخانه خمام رود(شیجان رود) براثر انباشت رسوبات و عقب نشینی دریای خزر وتالاب (مرداب)کم کم بروسعت آن افزوده شد حال این روستا درحدود پنج کیلو متر طول دارد وبه مرداب انزلی ختم میشود و ازطریق دوجاده یکی آسفالته درسمت جنوب ودیگری خاکی درسمت شمال رودخانه شیجان رود به بموازات آن پس از گذشتن از روستاهای شیجان ، فومن محله شیجان (آقا سید ذکریا، آرباب دکان ) ، میانمحله شیجان وراسته کنارخمام (راسته کنارشیجان) بطول نه کیلومتر به بخش خمام میرسد. قبل ازسال ۱۳۴۰ واحداث جاده رفت و آمد و حمل کالا ومحصولات کشاورزی از طریق رودخانه با کرجی (قایق چوبی نسبتاً بزرگ) بیشتر به خمام وکمتر به انزلی صورت می گرفته که با احداث جاده شیجان به خمام (توسط مرحوم محمد حسن روحی مباشر مالکان ده درسالهای ۱۳۴۰، ۱۳۴۱ به مرور زمان استفاده عبوری ازرودخانه متروک شد. همه اهالی این ده مهاجر هستند که قبل وبعد ازاصلاحات ارضی تا انقلاب اسلامی به این ده مهاجرت ودرآن ساکن شدند./گشتنما

عملیات اجرایی روستای نمونه گردشگری دهنه سر شیجان خمام کلید خورد
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از خوبان، عملیات اجرایی روستای نمونه گردشگری دهنه سر شیجان خمام کلید خورد.
مهدوی فرماندار شهرستان رشت ، محمدرضا شیخ الاسلامی سرپرست صندوق استان، مسچیان بخشدار خمام و جمعی از کارشناسان صندوق و مردم روستای دهنه سر شیجان نیز حضور داشتند.
در ابتدا فرماندار شهرستان رشت و سرپرست صندوق استان در محل احداث اسکله و سپس چایخانه سنتی حضور یافتند و عملیات اجرایی آن را کلنگ زدند.
لازم به ذکر است این روستا با مصوبه دولت در سال ۱۳۸۸ به عنوان روستای هدف نمونه گردشگری انتخاب شد و بر این اساس صندوق کارآفرینی امید گیلان ، روستای دهنه سر شیجان خمام را به عنوان طرح پایلوت گردشگری روستایی در استان برگزید.